Prasówka Światowa – 6 kwietnia 2026
Geopolityka i konflikt na Bliskim Wschodzie
Eskalacja konfliktu Iran-USA
Iran ogłosił w poniedziałek, że szef wywiadu Korpusu Strażników Rewolucji Islamskiej (IRGC) został zabity w ataku USA i Izraela. Generał-major Majid Khademi zginął w poniedziałek rano – informuje BBC. Izraelski minister obrony Israel Katz i izraelskie siły zbrojne (IDF) oficjalnie przejęli odpowiedzialność za to zabójstwo, nazywając je “kolejnym ciężkim ciosem” dla irańskiego wywiadu.
Prezydent Donald Trump wydał Iranowi ultimatum dotyczący ponownego otwarcia Cieśniny Ormuz do godziny 20:00 czasu wschodniego we wtorek (01:00 BST w środę). W opublikowanym na platformie Truth Social wpisie Trump zagroził: “Wtorek będzie Dniem Elektrowni i Dniem Mostów, wszystko w jednym, w Iranie. Nie będzie niczego takiego!!!” – donosi BBC. To już kolejny termin wyznaczony przez Trumpa; wcześniej deadline był przesuwany wielokrotnie.
Iran ostrzegł przed “znacznie bardziej niszczycielską” odwetem w przypadku ataków na cele cywilne. Rzecznik Dowództwa Centralnego Iranu (Khatam al-Anbiya) stwierdził, że “jeśli ataki na cele cywilne się powtórzą, następne etapy naszych operacji zaczepnych i odwetowych będą znacznie bardziej niszczycielskie i rozległe”.
Irański wiceminister spraw zagranicznych oskarżył Trumpa o “podżeganie do zbrodni wojennych”. Kazem Gharibabadi powiedział, że groźby wobec irańskiej infrastruktury cywilnej stanowią “rażące naruszenie Artykułu 2(4) Karty NZ” i wezwał do “decydującej, natychmiastowej i budzącej żal odpowiedzi”.
Ataki na irańskie uniwersytety i infrastrukturę
W poniedziałek rano uderzono w Politechnikę Sharif w Tehranie, powodując przerwę w dostawach gazu w części stolicy. BBC Persian donosi, że atak uszkodził budynek centrum technologicznego i meczet uczelniany. To kolejny uniwersytet zaatakowany od początku wojny – wcześniej ucierpiały: Tehran University of Science and Technology oraz Shahid Beheshti University.
W ataku na budynek mieszkalny w prowincji Tehran zginęło 13 osób, w tym sześcioro dzieci. Informację przekazała agencja Fars powiązana z IRGC.
Sytuacja w regionie
Ataki trwały w poniedziałek w wielu krajach regionu:
- Izrael: System obrony przeciwrakietowej przechwytywał irańskie pociski nad Tel Awiwem. W Hajfie ranne zostały osoby z dwóch rodzin (mężczyzna i kobieta w czterdziestych latach życia oraz dwie pięcioletnie dziewczynki) – podają służby ratunkowe
- Liban: Co najmniej 11 osób zginęło w izraelskich nalotach w niedzielę. Libańskie władze podają, że od 2 marca w izraelskich atakach zginęło 1461 osób
- ZEA: Przechwycono 50 irańskich dronów, jeden pocisk manewrujący i dziewięć pocisków balistycznych w ciągu ostatniej doby. Od początku wojny ZEA zneutralizowały łącznie 2191 dronów, 24 pociski manewrujące i 507 pocisków balistycznych
- Kuwejt: Irański atak na infrastrukturę naftową – straż pożarna interweniowała
- Arabia Saudyjska: Służby obrony poinformowały o przechwyceniu i zniszczeniu dwóch dronów
Cieśnina Ormuz – serce globalnego handlu
Według BBC, przez Cieśninę Ormuz w ciągu ostatnich 24 godzin przepłynęło 15 statków “za zgodą Iranu”, jednak ruch jest o 90% niższy niż przed rozpoczęciem wojny. Cieśnina jest normalnie wykorzystywana do transportu 20% światowej ropy naftowej i skroplonego gazu ziemnego.
Irańscy urzędnicy i parlamentarzyści raised possibility of tolling vessels using the strait. Doradca biura prezydenta Iranu powiedział, że Cieśnina Ormuz zostanie ponownie otwarta, “gdy część opłat tranzytowych zostanie wykorzystana jako rekompensata za całe szkody wyrządzone przez wojnę”.
Mediacja międzynarodowa
Według oficjela regionalnego zaznajomionego z rozmowami, “dla jakiejkolwiek dyskusji potrzebne jest zawieszenie broni”, co może być warunkiem wstępnym do porozumienia. W mediację zaangażowały się Pakistan, Turcja i Egypt – ministrowie spraw zagranicznych tych krajów prowadzili rozmowy z wysłannikami USA i irańskim ministrem spraw zagranicznych.
Makroekonomia i rynki
Ceny ropy naftowej
Ceny ropy wzrosły do 110 dolarów za baryłkę po groźbach Trumpa. Cena Brent wzrosła początkowo o 1,6% do 110,85 dolara, przed niewielkim cofnięciem podczas porannego handlu w Azji. Ropa amerykańska zyskała 0,3% do 111,80 dolara.
Główne azjatyckie rynki akcji również lekko wzrosły – japoński Nikkei 225 wzrósł o 1,6%, a południokoreański Kospi o 0,9%.
Stany Zjednoczone
Uratowano drugiego amerykańskiego lotnika
Drugi członek załogi amerykańskiego myśliwca F-15 zestrzelonego nad Iranem został uratowany po niemal dwóch dniach ukrywania się w górach. Prezydent Trump ogłosił sukces operacji w poniedziałek, nazywając ją “jedną z najodważniejszych akcji ratunkowych w historii”.
Pilota myśliwca uratowano wcześniej – spędził około 7 godzin na irańskim terytorium. Drugi lotnik ukrywał się w górach z sygnałem radiowym i pistoletu, by się bronić, podczas gdy Irańczycy przeszukiwali teren.
Trump zapowiedział konferencję prasową w poniedziałek o 13:00 czasu wschodniego (18:00 BST), aby przedstawić szczegóły operacji. Ze względu na “duże zainteresowanie” została przeniesiona z Gabinetu Ovalowego do większej sali briefiongowej.
Europa
Węgry – zarzuty o spisek przed wyborami
Węgry oskarżyły o spisek mający na celu wysadzenie gazociągu przed wyborami. Incydent następuje na tydzień przed głosowaniem i jest kolejnym ostrzeżeniem przed potencjalnymi operacjami mającymi wpłynąć na wyborców.
Niemcy – nowe przepisy o wyjazdach zagranicznych
Mężczyźni w Niemczech poniżej 45 roku życia mogą potrzebować zgody wojskowej na dłuższe wyjazdy za granicę. Nowe prawo wymaga generalnie udzielenia zgody na podróże, ale nie jest jasne, jak regulacja byłaby egzekwowana w przypadku naruszenia.
Źródła
Prasówka przygotowana 6 kwietnia 2026, godzina 09:00 UTC.